مهریه در طلاق بائن یکی از مباحث مهم حقوق خانواده است که از منظر قانونی و قضایی نیازمند دقت و آگاهی کامل میباشد.
در این نوع از طلاق که رابطه زناشویی به طور قطعی پایان میپذیرد و امکان رجوع زوج در مدت عده وجود ندارد، حق مطالبه مهریه برای زوجه برقرار است، اما شرایط و میزان آن در انواع مختلف این طلاق، متفاوت خواهد بود.
به طور مشخص، اگر طلاق بائن در صورتی انجام شود که رابطه جنسی بین زوجین برقرار نشده باشد، تنها نصف مهریه تعیینشده در عقدنامه به زوجه تعلق میگیرد.
در مقابل، در مواقعی مانند طلاق بائن زن یائسه، حق مطالبه کل مهریه به طور کامل محفوظ است. همچنین، اگر طلاق بائن از نوع خلع یا مبارات باشد، زوجه ممکن است قسمتی یا کل مهریه را به همسرش ببخشد و در نتیجه مطالبه آن مشروط به توافق زوجین خواهد بود.
اگر درگیر پرونده مهریه در طلاق بائن یا طلاق توافقی هستید یا نیاز به بررسی دقیقتر دارید، میتوانید از خدمات تخصصی مؤسسه حقوقی دادنیک بهرهمند شوید.
مهریه در انواع طلاق بائن
طلاق به صورت بائن دارای انواع مختلفی است و با توجه به نوع طلاق، نحوه پرداخت مهریه در طلاق بائن مشخص میشود. در ادامه/۷ شرایط پرداخت مهریه در انواع طلاق بائن را بررسی میکنیم:
مهریه در طلاق بائن غیرمدخوله
اگر زوج و زوجه قبل از برقراری رابطه زناشویی از هم طلاق بگیرند و جدا شوند، موضوع طلاق بائن غیرمدخوله مطرح میشود.
با وجود اینکه زن بعد از جاریشدن صیغه عقد مالک تمام مهریهاش میشود و میتواند هر زمانی آن را مطالبه کند، اما مهریه طلاق بائن غیرمدخوله نصف مهریه تعیینشده در عقدنامه است.
مهریه در طلاق بائن زن یائسه
در صورتی که موقع طلاق، زن دیگر عادت ماهانه را تجربه نکند، موضوع مهریه در طلاق بائن زن یائسه مطرح میشود.
با وجود اینکه زن قدرت باروی و فرزندآوری بعد از یائسگی را ندارد؛ اما مرد مؤظف است طبق قانون مهریه در طلاق بائن زن یائسه را به طور کامل بپردازد.
اگر زن حق طلاق داشته باشد، میتواند برای جدا شدن از همسرش و دریافت کل مهریه اقدام کند و مرد نمیتواند از پرداخت مهریه خودداری کند.
مهریه طلاق بائن خلع
اگر زن از شوهرش کراهت و تنفر داشته باشد، میتواند تمام مهریه خودش یا مالی مازاد بر آن را به مرد ببخشد و با طلاق خلع از همسرش جدا شود.
اگر همه مهریه برای طلاق توسط زن بخشیده شده باشد، موقع طلاق مبلغی به او تعلق نخواهد گرفت.
مهریه در طلاق بائن مبارات
اگر زن و مرد هر دو از هم تنفر و کراهت داشته باشند، موضوع طلاق مبارات مطرح میشود. در این شرایط زن تنها میتواند کل مهریه خودش یا بخشی از آن را به مرد ببخشد و از او جدا شود.
در واقع، در طلاق به صورت مبارات نباید مالی که زن به مرد میبخشد، بیشتر از کل مهریه او باشد.
اگر زن همه مهریه خودش را به مرد بخشیده باشد، مبلغی پس از طلاق به او تعلق نخواهد گرفت؛ اما در شرایطی که زن تنها بخشی از مهریه خودش را به مرد بخشیده باشد، مرد مؤظف است مابقی مهریه را به زن بپردازد.
مهریه در طلاق بائن پس از سه وصلت
پس از طلاق رجعی مرد تا سه مرتبه میتواند به همسرش رجوع کرده و زندگی زناشویی را با او شروع کند؛ اما در مرتبه سوم، طلاق زوجین از نوع بائن است و زوج دیگر امکان رجوع را نخواهد داشت.
در این شرایط، مهریه کامل به زن تعلق میگیرد و مرد باید مهریه همسرش را برای طلاق بپردازد.
مطابق ماده 1147 قانون مدنی، زن در طلاق از نوع مبارات تنها میتواند مهریه خودش را به همسرش ببخشد و نباید مال بذلشده برای طلاق بیشتر از این مبلغ باشد.
بذل مهریه در طلاق بائن
در طلاق به صورت بائن غیرمدخوله تنها نیمی از مهریه به زن تعلق میگیرد و زوجه میتواند کل این مبلغ را موقع جدایی به همسرش ببخشد؛ اما در طلاق زن یائسه با توجه به اینکه زن مالک تمام مهریهاش است، این امکان برای زوجه وجود دارد که تمام مهریه خودش را به همسرش ببخشد.
در بذل مهریه در طلاق بائن خلع زن میتواند کل مهریه خودش و حتی مالی مضاف بر آن را برای طلاق به همسرش ببخشد؛ اما در طلاق از نوع بائن مبارات زن تنها اجازه بخشیدن بخشی از مهریه خود یا کل آن را خواهد شد.
در صورتی که مرد سه بار به زوجه رجوع کرده باشد و طلاق پس از سه وصلت مطرح شود نیز کل مهریه به زن تعلق میگیرد و زوجه میتواند برای جدایی با بخشش مهریه برای طلاق اقدام کند.
رجوع از بذل مهریه در طلاق بائن
در طلاق بائن غیرمدخوله رجوع از بخشش مهریه امکانپذیر نیست و اگر زوجه مهریه را هبه کرده یا اقرار به دریافت مهریه کرده باشد، نمیتواند از آن رجوع کند.
در طلاق زن یائسه نیز مانند طلاق غیرمدخوله، زوجه نمیتواند در صورت بخشیدن مهریه یا اقرار به دریافت آن، نسبت به مطالبه مهریه رجوع کند.
در طلاق از نوع بائن خلع یا مبارات، مرد به شرطی میتواند به زن رجوع کند که زوجه از بذل مهریه رجوع کرده باشد؛ بنابراین در این روش از طلاق زوجه میتواند تا پایان عده از بخشش مهریه رجوع کرده و آن را از همسرش مطالبه کند.
در طلاق بائن پس از سه وصلت زوجه نمیتواند پس از اقرار به دریافت مهریه یا بذل مهریه، از آن رجوع کند و مهریهای بعد از بذل آن توسط زن، به او تعلق نخواهد گرفت.

جمع بندی
طلاق از نوع بائن با ویژگی «عدم امکان رجوع» همراه است و حق مهریه در طلاق بائن محفوظ بوده و قابل مطالبه است.
با این حال، تفاوت نوع طلاق (مثل غیرمدخوله، یائسه، خلع یا مبارات) میتواند در میزان یا شرایط پرداخت مهریه تأثیرگذار باشد.
بدین ترتیب، برای محافظت از حق مالی زوجه، اطلاع از جزئیات هر نوع طلاق به صورت بائن و شرایط قانونی آن اهمیت حیاتی دارد. در این مسیر، مشاوره و راهنمایی حقوقی تخصصی توسط کارشناسان مجرب مؤسسه دادنیک میتواند به شما کمک کند.
سؤالات متداول
آیا مهریه در طلاق بائن به زن تعلق میگیرد؟
با توجه به اینکه طلاق بائن از چه نوعی است، تمام مهریه یا بخشی از آن به زن تعلق میگیرد.
آیا مرد میتواند در طلاق به صورت بائن بیشتر از مبلغ مهریه را از زن درخواست کند؟
در شرایطی که طلاق از نوع بائن خلع باشد و زن به خاطر کراهت و تنفر از همسرش جدا شود، مرد میتواند علاوه بر مهریه، مال دیگری نیز برای طلاق از زن درخواست کند.
شرایط رجوع از بذل مهریه در طلاق بائن چیست؟
در صورتی که طلاق از نوع خلع یا مبارات باشد، زوجه میتواند پس از بذل مهریه، برای دریافت آن در طول مدت زمان عده اقدام کند. در سایر روشها رجوع از بذل مهریه امکانپذیر نخواهد بود.
مهریه در طلاق بائن غیرمدخوله چقدر است؟
مهریه زن باکره نصف مهریه تعیینشده در عقدنامه است.